Essays · Contemporary Art

Zoe Leonard. You see I am here after all.

Một nơi chốn, được gửi đi hàng nghìn lần.

Zoe Leonard, You see I am here after all: hàng nghìn bưu thiếp Thác Niagara xếp thành dải dài trên tường Dia:Beacon

Courtesy of Dia Art Foundation · BOMB Magazine


Một con thác trên bốn nghìn tấm thiệp

Năm 2008, ở Dia:Beacon, một bảo tàng nằm trong nhà máy in cũ bên sông Hudson, Zoe Leonard trưng bày gần 4.000 tấm bưu thiếp cổ. Tất cả đều in hình một nơi: Thác Niagara, ở biên giới Mỹ và Canada.

Những tấm thiệp được treo thành dải dọc tường, theo một đường chân trời ở ngang tầm mắt. Leonard nhóm chúng lại theo góc chụp: từ trên thác nhìn xuống, từ dưới thác nhìn lên. Những tấm có cùng góc nhìn đứng cạnh nhau thành từng khối, nối tiếp nhau như một dải phong cảnh rất dài.

Tác phẩm được trưng bày khoảng hai năm rưỡi. Người đến Dia:Beacon trong thời gian ấy có thể đi dọc bức tường, nhìn cùng một con thác lặp lại hàng trăm lần, rồi hàng nghìn lần.

Hình ảnh được sản xuất hàng loạt

Bưu thiếp là một loại hình ảnh công nghiệp. Một bức ảnh được in ra hàng nghìn bản, bán ở quầy lưu niệm, mua vài xu, viết vài dòng, gửi đi. Người gửi không chụp bức ảnh. Họ chỉ chọn nó, như chọn một câu nói có sẵn.

Niagara là một trong những nơi được in lên bưu thiếp nhiều nhất. Vì thế, nhìn những tấm thiệp của Leonard, người xem thấy một điều lạ: con thác trong ảnh không thay đổi nhiều, nhưng cách in, màu mực, khung viền, kiểu chữ thì thay đổi theo từng thời kỳ. Lịch sử của con thác trở thành lịch sử của cách in con thác.

Tạp chí BOMB, trong bài viết của Marc Joseph Berg, nói tới sự nghiêm ngặt, lặp lại và nhịp điệu trong tác phẩm, và đặt nó cạnh các nghệ sĩ khác của Dia, những người cũng làm việc bằng chuỗi và hệ thống. Leonard không vẽ, không chụp. Bà gom, phân loại và xếp.

Cuốn sách và bốn mươi đoạn văn

Đi cùng tác phẩm là một cuốn sách nghệ sĩ. Cuốn sách chụp lại bức tường bưu thiếp bằng ảnh kỹ thuật số độ phân giải rất cao. Tức là một hình ảnh sản xuất hàng loạt lại được tái sản xuất thêm một lần nữa.

Bên cạnh hình ảnh, cuốn sách gom khoảng bốn mươi đoạn văn lịch sử viết về Niagara, trải từ một ghi chép năm 1683 tới một kịch bản phim năm 1953. Mỗi đoạn văn chỉ về cùng một nơi, nhưng từ một góc nhìn khác, một thời đại khác.

Hình và chữ vì vậy làm cùng một việc. Chúng cho thấy một nơi chốn không phải là một điểm cố định, mà là một chồng những lần mô tả xếp lên nhau.

Ký ức của nhiều người

Tên tác phẩm, You see I am here after all, nghe như lời một người gửi thiệp. Bạn thấy đấy, rốt cuộc tôi cũng ở đây. Nó giữ lại giọng nói riêng của từng người đứng trước con thác, trong khi hình ảnh trên thiệp lại giống hệt nhau.

Đó là điểm tinh tế của tác phẩm. Mỗi tấm thiệp từng là một khoảnh khắc riêng: một chuyến đi, một người nhận, một lời chào. Khi xếp cạnh nhau, những khoảnh khắc riêng ấy gộp thành một ký ức tập thể về một nơi.

Đứng trước bức tường, người xem cũng làm đúng việc mà những người gửi thiệp từng làm: nhìn Niagara qua một hình ảnh có sẵn. Chỉ khác là lần này, họ thấy rõ mình đang nhìn qua cái gì. Hàng nghìn khung hình giống nhau buộc mắt phải chú ý tới những khác biệt nhỏ: một bầu trời in xanh hơn, một vệt mực lệch, một chi tiết nhỏ ở góc. Cái riêng hiện ra từ trong cái lặp lại.

Leonard trước đó đã làm Analogue, một dự án chụp những cửa hàng và hàng hoá cũ đang biến mất ở New York và nhiều nơi khác. Bài Zoe Leonard. Analogue. đọc dự án ấy như một cuộc ghi chép. Với Niagara, bà đổi hướng: không chụp nữa, mà gom những gì người khác đã in và gửi.



Thành viên Penta