Essays · Contemporary Art

Cao Fei. RMB City: A Second Life City Planning by China Tracy.

Một thành phố ảo có thể có mọi thứ, trừ mùi.

Cao Fei, RMB City: A Second Life City Planning by China Tracy: khung hình thành phố ảo trên một hòn đảo giữa nước, nhiều công trình chồng lên nhau

Solomon R. Guggenheim Museum · Solomon R. Guggenheim Museum


Một bản quy hoạch trong thế giới ảo

Năm 2007, Cao Fei hoàn thành một video màu có âm thanh, dài sáu phút, mang cái tên rất dài: RMB City: A Second Life City Planning by China Tracy. Nghĩa là bản quy hoạch một thành phố trên Second Life, do China Tracy thực hiện.

China Tracy là avatar của Cao Fei, nhân vật đại diện cho bà trong Second Life, một thế giới ảo trên mạng nơi người dùng tạo nhân vật, mua đất, xây nhà và sống một đời sống khác. Những năm giữa thập niên 2000, Second Life thu hút rất nhiều người, từ người chơi bình thường đến các công ty và trường đại học.

Video là cái nhìn đầu tiên về RMB City. Máy quay ảo lướt quanh một hòn đảo giữa nước, trên đó các công trình mọc chồng lên nhau, dày đặc, không theo trật tự thông thường của một đô thị. Tên thành phố lấy từ RMB, ký hiệu của đồng nhân dân tệ. Một thành phố mang tên một đồng tiền.

Bảo tàng Guggenheim đưa video vào bộ sưu tập năm 2008, với sự hỗ trợ của nhóm nhà sưu tập trẻ của bảo tàng.

Thành phố của những biểu tượng

Theo trang chính thức của dự án, RMB City là một cộng đồng nghệ thuật trực tuyến trong thế giới ảo Second Life. Nó được xem như một thử nghiệm về quan hệ sáng tạo giữa không gian thật và không gian ảo, đồng thời phản chiếu sự bùng nổ đô thị và văn hoá của Trung Quốc.

Thành phố được ghép từ những hình ảnh mà ai theo dõi Trung Quốc những năm ấy đều nhận ra: công trình mang tính biểu tượng, những toà nhà mới đang lên, hình ảnh của chính trị, thể thao, tiêu dùng. Chúng không nằm ở vị trí thật. Chúng được nhấc ra khỏi bối cảnh và đặt sát nhau trên một hòn đảo, như một bản đồ tâm trí của một đất nước đang đổi thay rất nhanh.

Cổng vào đầu tiên của đảo là toà thị chính, được gọi là Cung điện Nhân dân. Đây vừa là cơ quan hành chính chính của thành phố vừa là nơi tổ chức sự kiện, có người tiếp khách, có bản đồ, có chỗ để lại góp ý và tìm hiểu lịch sử thành phố. Người đến thăm cũng có thể nhảy theo nhạc DJ bên hồ bơi.

Ai xây RMB City

RMB City không phải việc của một người. Dự án được phát triển bởi Cao Fei, trong vai China Tracy, cùng Vitamin Creative Space, một không gian nghệ thuật ở Quảng Châu. Nhà sưu tập Uli Sigg đóng vai người hỗ trợ, với avatar riêng của ông trong Second Life. Serpentine Gallery ở London là đơn vị giới thiệu dự án.

Trang của dự án liệt kê những sự kiện ngoài đời thật từ năm 2007: Venice Biennale, Istanbul Biennale, Shenzhen Biennale, Art Basel Miami Beach, Bảo tàng Astrup Fearnley ở Oslo. Năm 2008, dự án được giới thiệu ở New York, Paris, Bắc Kinh, London và Bristol.

Trong Second Life, lễ động thổ thành phố diễn ra vào tháng Bảy năm 2008, rồi đến lễ khai trương trung tâm giới thiệu ngày 25 tháng Bảy cùng năm. Sau đó thành phố tổ chức các sự kiện riêng: tiệc, trò chơi lướt ván, cả một dự án opera mang tên RMB City Opera, từng được giới thiệu ở Nelson-Atkins Museum of Art. Một thành phố ảo, nhưng có đời sống xã hội và lịch sự kiện như một thành phố thật.

Vì sao nó đáng nhớ

Cao Fei làm RMB City vào lúc Trung Quốc đang xây với tốc độ mà thế giới chưa từng thấy. Những khu phố cũ biến mất, những toà tháp mới mọc lên trong vài tháng. Một thành phố ảo, nơi mọi công trình có thể xuất hiện chỉ bằng một cú nhấp chuột, không còn quá xa với thực tế ấy.

Tác phẩm không chế giễu, cũng không ca ngợi. Nó đặt câu hỏi: nếu thành phố có thể được dựng lên nhanh như vậy, thì nó thuộc về ai, và người sống trong đó sẽ nhớ gì về nó? Câu hỏi này gần với thế giới trò chơi trong Factory of the Sun của Hito Steyerl, nơi đời thật và đời ảo cũng trượt vào nhau.

Nhìn lại hôm nay, khi con người dành ngày càng nhiều thời gian trong không gian số, RMB City giống một bản nháp đến sớm. Nó thử nghiệm điều mà nhiều người về sau mới bắt đầu nghĩ tới: sống, gặp gỡ và làm nghệ thuật trong một thành phố không có đất thật dưới chân.



Thành viên Penta