Essays · Photography

Catherine Opie. 700 Nimes Road.

Đồ vật đứng thay người.

Catherine Opie, 700 Nimes Road: ảnh màu chụp nội thất và đồ vật trong ngôi nhà của Elizabeth Taylor ở Bel Air

© Catherine Opie; courtesy Regen Projects, Los Angeles and Lehmann Maupin, New York · Aperture


Một địa chỉ ở Bel Air

700 Nimes Road là địa chỉ ngôi nhà của Elizabeth Taylor ở Bel Air, Los Angeles. Trong những năm 2010 và 2011, nhiếp ảnh gia Catherine Opie quay lại ngôi nhà ấy nhiều lần, trong khoảng sáu tháng, để chụp nó.

Ba tháng sau khi bộ ảnh bắt đầu, Taylor qua đời. Dự án không dừng lại, nhưng đổi tính chất. Opie tiếp tục chụp khi ngôi nhà được tháo dỡ dần, khi đồ đạc được kiểm kê, đóng gói, chuẩn bị cho một cuộc đấu giá.

Trong toàn bộ loạt ảnh, người phụ nữ ấy không đứng trước ống kính một lần nào. Taylor chỉ xuất hiện gián tiếp: trong những bức ảnh chuyên nghiệp chụp bà và Richard Burton đặt trong nhà, trong quần áo, trong đồ trang sức, trong cách căn phòng được sắp xếp.

Bộ ảnh được in thành sách với tên 700 Nimes Road do Prestel xuất bản, và được trưng bày ở nhiều nơi, trong đó có MOCA tại Los Angeles và gallery Lehmann Maupin ở New York.

Những gì còn nằm trên bàn

Opie chụp những thứ rất cụ thể. Những hộp mũ xếp trên tấm thảm lông dày màu oải hương. Những chiếc váy dạ hội nằm trong hộp nhựa trong suốt. Đồ trang sức trong hộp Lucite. Một chiếc bàn đầu giường với những vật nhỏ trên đó. Rèm cửa màu hồng được vắt thành từng nếp. Viên kim cương Krupp nổi tiếng, chụp như một vật trong số nhiều vật.

Không có gì được dàn dựng thêm. Ánh sáng là ánh sáng của căn phòng. Góc chụp thường thẳng, bình tĩnh, như của một người đang ghi lại chứ không phải đang tán dương.

Cách nhìn ấy khiến các vật xa xỉ trở nên lạ. Một chiếc hộp đựng váy, khi được chụp thẳng như thế, không còn là biểu tượng của sự lộng lẫy. Nó là một cái hộp. Nó đã được mở ra, đóng lại, cất đi, lấy ra, bởi một người có thật, trong nhiều năm.

Đứng trước những tấm ảnh ấy, người xem bắt đầu tự dựng lại hình dung về chủ nhân. Người thích màu gì. Người giữ những gì cạnh giường. Người để ảnh ai trên tường. Chân dung được vẽ ra trong đầu người xem, từ những mảnh nhỏ.

Một bài học từ Graceland

Opie nói rõ nguồn gốc của ý tưởng. 700 Nimes Road được xem như một lời đáp lại những bức ảnh William Eggleston chụp Graceland, ngôi nhà của Elvis Presley ở Memphis. Eggleston cũng không chụp Elvis. Ông chụp căn nhà, và căn nhà nói thay.

Điều Opie mang thêm vào là thời gian. Ngôi nhà của Taylor không đứng yên như một bảo tàng. Nó đang biến mất trong lúc được chụp. Những bức ảnh sau cùng cho thấy các vật được dán nhãn, được xếp hàng, được chuẩn bị rời khỏi nơi chúng đã ở suốt nhiều năm.

Opie vốn được biết đến qua những chân dung về cộng đồng và bản sắc: cộng đồng đồng tính nữ ở San Francisco những năm 1980, những người lướt sóng ở Malibu, các cầu vượt cao tốc ở Los Angeles, những căn lều câu cá trên băng ở Minnesota. Công việc của bà thường xoay quanh câu hỏi ai được nhìn thấy, và được nhìn thấy như thế nào.

Ở 700 Nimes Road, câu hỏi ấy đảo ngược. Đây là một người phụ nữ đã bị nhìn quá nhiều, suốt cả đời. Opie chọn không nhìn thêm vào bà. Bà nhìn vào những thứ bà để lại.

Vì sao đáng nhớ

Chân dung thường là một khuôn mặt. 700 Nimes Road nhắc rằng một người còn là tổng của những vật họ chọn giữ bên mình, và cách họ xếp những vật ấy.

Đặt cạnh những căn phòng trong Pictures from Home của Larry Sultan, ta thấy nhiếp ảnh có thể đọc một đời sống qua nội thất. Sultan chụp nhà cha mẹ mình khi họ còn sống. Opie chụp nhà một người nổi tiếng khi bà vừa ra đi. Cả hai đều biết rằng một căn phòng giữ ký ức lâu hơn một khuôn mặt.

Nhìn bộ ảnh hôm nay, ta biết các vật ấy đã tản đi, mỗi thứ về một nhà. Tấm ảnh là nơi duy nhất chúng còn ở cạnh nhau.



Thành viên Penta