Essays · Contemporary Art
Richard Long. Cornish Slate Ellipse.
Hình không đổi. Đá thì đổi chỗ.
Tate · Tate
Một hình elip trên sàn
Tác phẩm nằm sát sàn. Không có bệ, không có vách ngăn. Chỉ là một hình elip dài hơn bảy mét, rộng hơn ba mét, lấp đầy bằng những miếng đá phiến dựng nghiêng, khít vào nhau.
Mỗi miếng đá có dạng gần như một khối hộp. Khi dựng trên cạnh, chúng cao khoảng mười phân, nên mặt trên của cả tác phẩm gần như phẳng. Chiều dài thì khác nhau, từ khoảng mười hai đến ba mươi tám phân, vì đá được cưa ra ở mỏ, không ai gọt cho đều.
Màu chủ đạo là xám. Nhìn kỹ, một số miếng có vệt nâu đỏ của sắt trong đá. Trên mặt hướng lên, các lớp trầm tích của đá phiến lộ ra thành những đường mảnh. Từ xa, tác phẩm là một hình học sạch. Đến gần, nó là hàng trăm bề mặt nhỏ, không bề mặt nào giống bề mặt nào.
Richard Long làm Cornish Slate Ellipse năm 2009. Tác phẩm thuộc ARTIST ROOMS, bộ sưu tập do Tate và National Galleries of Scotland cùng sở hữu, hình thành từ món quà của nhà buôn tranh Anthony d'Offay. Từ năm 2010, nó đi qua nhiều bảo tàng ở Anh và Bắc Ireland: Ulster Museum ở Belfast, Abbot Hall ở Kendal, The Hepworth Wakefield, và nhiều nơi khác.
Đá từ một mỏ ở Cornwall
Đá phiến trong tác phẩm đến từ Delabole Slate Company ở Cornwall, vùng cực tây nam nước Anh. Theo Tate, Long đã lấy đá từ chính nơi này trong hơn hai mươi lăm năm trước khi làm tác phẩm. Cùng loại đá ấy có trong Stone Line năm 1980, hiện ở Edinburgh, và South Bank Circle năm 1991, trong bộ sưu tập Tate.
Long được biết đến nhiều nhất với những tác phẩm gắn với việc đi bộ qua cảnh quan. Nhưng Cornish Slate Ellipse không ghi lại một chuyến đi cụ thể nào. Đá ở đây là đá mỏ, được cắt bằng máy, chở đến phòng trưng bày. Điều Long mang vào phòng không phải một kỷ niệm, mà là chất liệu của một vùng đất, với trọng lượng và bề mặt thật của nó.
Trọng lượng ấy đáng kể. Khi cất trong kho, tác phẩm là 4.237 kilôgam đá phiến. Không phải lúc nào cũng dùng hết. Số đá luôn nhiều hơn cần, để người dựng có chỗ mà chọn.
Dựng lại từ đầu, mỗi lần
Cornish Slate Ellipse không được cất như một khối liền. Mỗi lần trưng bày, nó phải được làm lại. Bước đầu tiên là căng một sợi dây trên sàn để vạch đường elip. Sau đó, những viên đá chắc và vững nhất được đặt dọc theo mép, giữ cho đường viền sắc nét.
Phần bên trong được lấp bằng những viên còn lại, đặt không đều, không đối xứng, xoay theo những đường cong như một dòng chảy. Vì vậy mỗi lần xuất hiện, tác phẩm hơi khác một chút. Long tự dựng khi có thể. Khi không, những người lắp đặt làm theo chỉ dẫn của ông.
Điều này làm tác phẩm có một đời sống lạ. Nó được ký một lần, nhưng được sắp đặt nhiều lần. Người xem ở Belfast năm 2010 và người xem ở Derby năm 2017 thấy cùng một hình elip, nhưng không thấy cùng một sắp xếp.
Giữa trật tự và ngẫu nhiên
Long kể rằng khi còn là sinh viên ở Bristol, ông xem một triển lãm tại Tate năm 1964 và bị một tác phẩm của Isamu Noguchi làm cho choáng. Đó là một hình lồi đơn giản đặt trên sàn. Về trường, ông làm một tác phẩm bằng thạch cao để bước lên, như những viên đá kê qua suối. Từ đó, sàn nhà trở thành nơi làm việc của ông.
Những tác phẩm sàn đầu tiên của Long thường là đường thẳng hoặc hình tròn. Hình elip xuất hiện muộn hơn, từ cuối những năm 1990, cả trong đá lẫn trong những bức vẽ bằng bùn.
Cornish Slate Ellipse đặt hai thứ cạnh nhau. Một bên là hình học của con người, đường viền elip sạch và chặt. Bên kia là đá, với những vết cưa thô, vệt sắt, thớ lớp, được đặt gần như ngẫu nhiên. Long từng nói rằng công việc của ông là chỗ gặp nhau giữa những ý niệm trừu tượng của con người, như đường thẳng và vòng tròn, với những hình thái của tự nhiên.
Hình elip giữ cho đá ở yên. Đá giữ cho hình elip không bao giờ hoàn toàn giống nhau. Cách Long để hình và vật gặp nhau gần với một mạch khác của điêu khắc thế kỷ hai mươi, như những khối bê tông của Donald Judd ở sa mạc Texas, nhưng Long để bàn tay và sự ngẫu nhiên lộ ra nhiều hơn.
Contemporary Art