Essays · Modern Art

Roman Opałka. Détail 1520432 đến 1537871.

Đếm là cách chậm nhất để sống.

Roman Opałka, OPALKA 1965/1 ∞ Détail 1520432 đến 1537871: tấm toan phủ kín hàng số trắng nhỏ viết tay trên nền xám

Solomon R. Guggenheim Museum · Solomon R. Guggenheim Museum


Một phép đếm bắt đầu năm 1965

Năm 1965, ở Warsaw, họa sĩ Roman Opałka vẽ con số 1 ở góc trên bên trái một tấm toan sẫm màu. Rồi số 2. Rồi số 3. Ông viết bằng sơn trắng, bằng một cây cọ nhỏ, từ trái sang phải, từ trên xuống dưới, cho đến khi tấm toan kín số.

Rồi ông lấy một tấm toan mới cùng kích thước, và viết tiếp con số kế tiếp. Ông làm như vậy cho đến khi qua đời năm 2011.

Toàn bộ dự án có một cái tên: OPALKA 1965/1 đến vô cực. Mỗi tấm toan được gọi là một Détail, một chi tiết của cái toàn thể ấy. Tên của từng bức chỉ là con số đầu và con số cuối trên đó.

Bức trong bộ sưu tập của Bảo tàng Solomon R. Guggenheim mang tên OPALKA 1965/1 ∞ Détail 1520432 đến 1537871. Nghĩa là bức này bắt đầu ở con số một triệu năm trăm hai mươi nghìn bốn trăm ba mươi hai, và dừng ở một triệu năm trăm ba mươi bảy nghìn tám trăm bảy mươi mốt. Hơn mười bảy nghìn con số, viết tay, không bỏ số nào.

Nền nhạt dần

Ban đầu, Opałka viết số trắng trên nền đen. Sau đó ông chuyển sang nền xám. Từ đầu những năm 1970, ông bắt đầu pha thêm một chút sơn trắng vào nền của mỗi tấm toan mới. Mỗi bức nhạt hơn bức trước một chút, gần như không nhận ra.

Hệ quả là một điều ông đã tính trước: theo năm tháng, nền sẽ tiến dần tới màu trắng, và những con số trắng trên đó sẽ ngày càng khó đọc. Đến cuối, số và nền gần như tan vào nhau. Người viết vẫn viết, nhưng chữ viết biến mất vào mặt phẳng.

Đứng trước một bức Détail, người xem thường không đọc số. Mắt thấy một mặt phẳng xám rung nhẹ, như một tấm vải dệt dày. Chỉ khi đến gần mới nhận ra từng con số, và nhận ra rằng mỗi nét là một khoảnh khắc đã qua.

Giọng đọc và gương mặt

Opałka không chỉ viết số. Trong lúc vẽ, ông đọc to từng con số bằng tiếng Ba Lan và thu âm lại. Tiếng đọc đều đặn ấy là một bản ghi song song với tấm toan: cùng một phép đếm, nhưng bằng hơi thở.

Sau mỗi buổi làm việc, ông chụp một bức ảnh chân dung của chính mình, đứng trước tấm toan đang dang dở, cùng một góc máy, cùng một kiểu áo sáng màu, cùng một biểu cảm trung tính. Hàng trăm bức ảnh ấy xếp cạnh nhau cho thấy một gương mặt già đi, tóc bạc dần, rất chậm.

Ba bản ghi đi cùng nhau: con số trên toan, giọng nói trên băng, gương mặt trên ảnh. Chúng ghi cùng một thứ, là thời gian đi qua một cơ thể, bằng ba giác quan khác nhau.

Nghệ thuật của sự kiên nhẫn

Opałka thuộc thế hệ nghệ sĩ những năm 1960 và 1970 dùng hệ thống, quy tắc và sự lặp lại để làm tác phẩm. Nhưng ít ai buộc chặt tác phẩm vào chính cuộc đời mình như ông. Dự án không có ngày hoàn thành. Nó chỉ có thể dừng lại khi người vẽ dừng lại.

Cùng thời, On Kawara cũng biến ngày tháng và giờ thức dậy thành tác phẩm, như trong I Got Up. Hai người đi hai lối khác nhau. Kawara ghi lại những dấu mốc của một ngày: giờ dậy, nơi đi, người gặp. Opałka không ghi sự kiện nào. Ông chỉ đếm, như thể bản thân việc tồn tại đã đủ để đánh dấu.

Nhìn một bức Détail hôm nay, người xem không thấy một câu chuyện. Họ thấy một khoảng thời gian có thật, dày đặc, đều đặn, được làm ra bằng tay. Và họ biết rằng ở đâu đó còn có bức đứng ngay trước nó và bức đứng ngay sau nó.



Thành viên Penta